یأجوج و مأجوج نام دو قبیله است ترک از نسل یافث بن نوح که گوش‌های دراز دارند بر آن گونه که چون شب فراز آید، یکی در زیر افکنند و یکی به عنوان لحاف بر روی کشند. این قوم در دنیا فساد می‌کردند ذوالقرنین چون به دیار آن‌ها رسید، مردم از ظلم یأجوج و مأجوج به او پناه بردند و از او یاری خواستند که اینان دیار ما را منهدم می‌کنند و کشت‌های ما را می‌خورند و چارپایان ما را می‌دَرَند. بنا به روایت قرآن (کهف / 94) از ذوالقرنین خواستند که میان آنان و قوم یأجوج و مأجوج سدّی استوار کند و ذوالقرنین به فرمان خداوند از پاره‌های آهن میان دو کوه استوار و سدّی احداث کرد که یأجوج و مأجوج از آن نتواند گذشت. روایات مسیحی ذوالقرنین را به اسکندر نسبت داده‌اند امّا مورّخین یهود معتقدند که ذوالقرنین همان کوزش کبیر است (اقتباس از فرهنگ اساطیر) علّامه ابوالکلام آزاد نیر، ذوالقرنین را کوروش شاهنشاه هخامنشی می‌داند.